Stół wigilijny

W tradycyjnej polskiej kuchni świątecznej wciąż obecne są echa dawnych wierzeń słowiańskich.

Co ciekawe, pogańscy Słowianie obchodzili 24 grudnia święto zmarłych i spożywana tego dnia wieczerza była skromną stypą zaduszną.  W dawnych wiekach podawano tylko potrawy postne, a ich liczba musiała być nieparzysta (5 lub 7 u chłopów, 9 u szlachty, u arystokracji 11 lub 13), co miało znaczenie magiczne.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Potrawy musiały pochodzić z pola (kasza, zboże), sadu (owoce), ogrodu (jarzyny), lasu (grzyby, orzechy, miód) i wody (ryby), co miało zapewnić urodzaj w każdym z tych miejsc. Pozostałością po dawnych stypach był zwyczaj podawania blinów, fasoli, grochu, bobu, kaszy, jabłek i orzechów. Jadłospis zależał od zamożności danej rodziny i regionu. Na bogatych dworach podawano np. 12 samych ryb. Także i obecnie bardzo widoczne są odmienności regionalne, ale kilka potraw, pochodzących z tradycyjnej kuchni ludowej, można uznać za typowe dla polskiej Wigilii. Są to:

opłatek – cienki wafel z motywem bożonarodzeniowym, którym zebrani przy stole dzielą się z każdym, składając mu życzenia. Opłatkiem gospodarze dzielą się także ze zwierzętami.  Jest to obyczaj nieznany poza Polską.

Oplatki

wieczerza

barszcz czerwony

Barszcz

 

zupa grzybowa

zupa-grzybowa

 

smażony karp

karp smażony

(Ryba ta nawet doczekała się specjalnej kolędy, co roku wymyślanej na nowo przez zespół „Przyjaciele karpia” z Programu 3 Polskiego Radia)

http://www.youtube.com/watch?v=MJA1CTowuRI

kapusta z grochem (na zdjęciu poniżej) lub grzybami kapusta z grochem

 

pierogi

  • z grzybami i kapustą
  • z suszonymi śliwkami (na zdjęciu poniżej)

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

 

kutia (wschodnia Polska)

kutia

 

kompot z suszonych owoców

Kompot_z_suszonych_sliwek

inne potrawy

śledź podawany na różne sposoby (w oleju, śmietanie po żydowsku)

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

 

karp w galarecie

karp_w_galarecie_

deser

kluski z makiem

kluski z makiem

 

makowiec

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

 

piernik

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

 

pierniki

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

 

Wigilia u Renaty

  • zupy: barszcz z uszkami (na zdjęciu poniżej) + grzybowa + rybna

IMG_5139

  • karp smażony + ziemniaki + kapusta z grochem i kapusta z grzybami
  • śledź z rodzynkami
  • kompot z suszonych owoców

deser:

  • makówki (Górny Śląsk)

  • makowiec
  • piernik
  • pierniczki

 

Każdej potrawy należy skosztować!

Na święta przyrządza się także bigos, pieczoną gęś i wiele innych potraw.

Więcej na temat polskich świąt Bożego Narodzenia znajdą Państwo w artykule Święta.

Renata Głuszek

 

Zdjęcia: Karolina Olczak, Renata Głuszek, Wikipedia, other sources

 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.